Na szkle malowane Ernest Bryll

Na szkle malowane - Na szkle malowane	Ernest Bryll

Na szkle malowane Ernest Bryll

Tomasz Bocheński – literaturoznawca, eseista, krytyk literacki i teatralny. Profesor Uniwersytetu Łódzkiego, kierownik Zakładu Literatury Polskiej XX i XXI wieku tej uczelni. Pisze głównie o polskich dysydentach modernizmu: Witkacym, Schulzu, Gombrowiczu, Leśmianie, Mrożku, Myśliwskim. Interesuje się improwizacją w literaturze, humorem jako formą poznania, pisarstwem wolnym od natręctw myślowych i ćwiczeniami duchowymi współczesnych pisarzy. Opublikował m.in. Czarny humor w twórczości Witkacego, Gombrowicza, Schulza. Lata trzydzieste (2005); Witkacy i reszta świata (2010); Tango bez Edka. Eseje o literaturze współczesnej (2018) – nominacja do Nagrody Literackiej Gdynia; Myśliwski–Bocheński. Rozmowy istotne (2021). Ernest Bryll, poeta, dramaturg, tłumacz, autor piosenek, dyplomata. Na szkle malowane, Psalm stojących w kolejce czy Wieczernik znają prawie wszyscy. W swojej twórczości, bardzo rozległej i zróżnicowanej, Bryll poszukiwał uniwersalnego sensu osobnej polskiej historii. W dramatach posługiwał się konwencją teatru w teatrze, która pozwalała mu wznosić się ponad nasze miejsce w dziejach i ponad teatr ludzkich ról, a nawet ponad duchowy wymiar ludzkiej egzystencji. Bryll – dramaturg świetnie się odnajdywał w wielu rolach: ironicznego wieszcza w Rzeczy listopadowej, śpiewaka folkloru w Na szkle malowanym czy poety chrześcijańskiej epifanii w Wieczerniku, i wielu konwencjach: dramatu romantycznego, śpiewogry, politycznej paraboli czy misterium. Trzy razy w formach dramatycznych Brylla przejrzała się kultura polska, trzy razy jego teatr zbliżył się do narodowego dramatu. To niezwykłe osiągnięcie. Pierwszy raz, gdy Rzecz listopadowa pytała o romantyczne formy polskiej tożsamości. Drugi raz, gdy Na szkle malowane pokazało kulturę jak malowany, folklorystyczny obrazek. Trzeci raz, gdy Wieczernik mówił o znaczeniu wiary w czasach podłych. Tomasz Bocheński

Byk Szczepan Twardoch

Byk - Byk	Szczepan Twardoch

Byk Szczepan Twardoch

Życie to teatr. Życie to labirynt. Czasem i z jednego, i z drugiego nie ma ucieczki. Najnowszy utwór Szczepana Twardocha o mężczyźnie z przeszłością, ale bez przyszłości. Robert Mamok to zmagający się z własną tożsamością pięćdziesięcioletni rozwodnik. Mężczyzna uwikłany jest w wizerunkowy skandal, z którego, jak się zdaje, nie ma dobrego wyjścia. Całości dopełnia rodzinna tajemnica i skomplikowane relacje z bliskimi wynikające z surowego śląskiego wychowania. Mamok wkracza na scenę i rozpoczyna intensywny monolog, słowo za słowem rozlicza się ze swoją przeszłością, z sobą i całym światem. Z siłą dzikiego zwierzęcia rzuca oskarżenia, zadaje pytania, chce odkryć, co się z nim dzieje. I kim jest. Yno tyś tak do mie godoł, Roboczku, pamiyntosz? Nic niy pamiyntosz, nic już we tyj gowie niy mosz, nic. No i Roboczek pokazywał świadectwo, idiota. W liceum zaczęło się „taki zdolny, a taki leniwy”. Ale za świadectwo zawsze były pieniądze od ciebie. Ukradkiem, kiedy nikt nie widział. Yno omie niy godej. A potem przychodziła oma Hilda, i też wciskała mi w dłoń banknoty. Yno opie niy godej, pra? (fragment książki) Byk to pierwszy utwór napisany przez Szczepana Twardocha z myślą o scenie teatralnej. W formie książkowej ukazuje się z ilustracjami Bartka Arobala Kociemby.

Dramaty Pisma wybrane Tom 3 Cyprian Kamil Norwid

Dramaty. Pisma wybrane. Tom 3 - Dramaty Pisma wybrane Tom 3	Cyprian Kamil Norwid

Dramaty Pisma wybrane Tom 3 Cyprian Kamil Norwid

To pierwsze wznowienie Pism wybranych Norwida od 38 lat. Dodajmy, wznowienie szczególne, bo choć dzieło autora Vademecum także podzielone jest na pięć „gatunkowych” tomów: Wiersze, Poematy, Dramaty, Proza, Listy, to bynajmniej nie są to te same książki. Wiesław Rzońca i Karol Samsel, edytorzy nowego wydania, skorzystali wprawdzie ze słynnej PIW-owskiej edycji Juliusza W. Gomulickiego, ale pokazują czytelnikom innego Norwida niż w szkole. Nie romantyka, ale wyprzedzającego swoją epokę intelektualistę i… premodernistę. To efekt nie tylko opatrzenia tekstów komentarzami historycznoliterackimi, i zmodyfikowania układu tomów przez edytorów. Uspokajamy, „nowy” Norwid Rzońcy i Samsela pozostaje jednak sobą – poetą wielu odczytań, który mimo iż zbłądził pod strzechy i spotkał późnego wnuka, pozostaje lirycznie ekskluzywny.

Lilla Weneda Juliusz Słowacki

Lilla Weneda - Lilla Weneda	Juliusz Słowacki

Lilla Weneda Juliusz Słowacki

Klasyka literatury polskiej i światowej w starannym wydaniu z przypisami to książka, którą warto mieć w swojej domowej biblioteczce i do której warto wracać. Tekst opatrzono wskazówkami interpretacyjnymi i hasłami ułatwiającymi nawigację po książce dzięki nim łatwo znaleźć potrzebny w trakcie omawiania lektury fragment, zgromadzić materiały do wypracowań i ustnych wypowiedzi, zapamiętać najważniejsze informacje i utrwalić znajomość lektury.

Sen nocy letniej William Shakespeare Szekspir

Sen nocy letniej - Sen nocy letniej	William Shakespeare Szekspir

Sen nocy letniej William Shakespeare Szekspir

Starożytne Ateny. Trwają przygotowania do ślubu Tezeusza i Hipolity, w które zaangażowane jest całe miasto. Aktorzy przygotowują sztukę, by uświetnić uroczystość.

Równolegle rozgrywają się inne miłosne perypetie — ojciec Hermii nie zgadza się na jej małżeństwo z Lizandrem. Młodzi postanawiają uciec do lasu, a wraz z nimi Demetriusz, adorator Hermii oraz Helena, nieszczęśliwie zakochana w Demetriuszu. Historie miłosne trochę się komplikują…

Sen nocy letniej to najsłynniejsza komedia autorstwa Szekspira. Spotykają się w niej dwa światy — ludzki oraz baśniowy, reprezentowany przez leśne duchy i elfy, które nie pozostają obojętne wobec rozterek bohaterów. Sen nocy letniej to jednak nie tylko baśniowy humor, lecz także gorzkawy komentarz w kwestii dobrego wyboru partnerów oraz relacji młodych z rodzicami, kierującymi ich życiem. Komedia powstała pod koniec XVI wieku i była wielokrotnie wystawiana na scenie.

„Na koniec słowo o istocie przekładu. Jego autorem jest zawsze tłumacz. Kiedy więc czytamy dzieła Szekspira po polsku, musimy być świadomi tego, że czytamy słowa nie Szekspira, ale autora przekładu. Przekład oznacza zmianę, w której do głosu dochodzi wyobraźnia, inwencja i biegłość językowa tłumacza. Tak, jak różne są przekłady tej samej sztuki, tak samo różnić się będą inscenizacje teatralne i filmowe, w których autorami konkretnej interpretacji szekspirowskiej komedii są reżyserzy we współpracy z aktorami, scenografami, kompozytorami, kostiumologami itd. Aby w pełni docenić i zrozumieć różne realizacje „Snu nocy letniej”, dobrze jest samemu przeczytać uważnie tekst sztuki. Tak więc czytajmy, radujmy się słowami, puszczajmy wodze naszej wyobraźni, aby potem tym bardziej bawić się, cieszyć i rozumieć spektakl w teatrze czy też wersję filmową.”
prof. Marta Gibińska

Poeta jakich wielu Józef Ignacy Kraszewski

Poeta jakich wielu - Poeta jakich wielu	Józef Ignacy Kraszewski

Poeta jakich wielu Józef Ignacy Kraszewski

“Poeta jakich wielu” to książka Józefa Ignacego Kraszewskiego, polskiego pisarza i publicysty oraz autora największej liczby wydanych książek w historii literatury polskiej i siódmego autora na świecie pod tym względem.

“Poeta jakich wielu” to dramat w pięciu obrazach, napisana przez jednego z najwybitniejszych polskich pisarzy XIX wieku.

“ P. sędzina. Ja dawno wiedziałam że z niego będzie wielki człowiek. Wszystko to oznajmywało. — 

P. sędzia. Czyta zeszyt i poklaskuje rękami: wyborne i wyborne wiersze! klassyczne! Ale cyt! Nie trzeba go w oczy chwalić, aby się chłopiec nie popsuł. (spogląda ukradkiem,) słuchaj no Munciu! zkąd te wiersze wziąłeś? — 

Sędzic niewstając z kanapy. A jużciż z głowy! P. sędzia. Ej? mów no prawdę tylko. —

 Sędzic. Toż prawdę mówiłem. — 

P. sędzia. Zkąd u licha te myśli! zkąd ta znajomość ludzi, świata! tfu! ten błazen! to niedouwierzenia, (głośniéj) to wcale nie źle! weź się waść, a możesz wyjść na człowieka; masz zdatności chwała Bogu!”

Fragment.

 

Halszka Józef Ignacy Kraszewski

Halszka - Halszka	Józef Ignacy Kraszewski

Halszka Józef Ignacy Kraszewski

“Halszka” to książka Józefa Ignacego Kraszewskiego, polskiego pisarza i publicysty oraz autora największej liczby wydanych książek w historii literatury polskiej i siódmego autora na świecie pod tym względem. 

“Halszka” to dramat w trzech aktach, napisana przez jednego z najwybitniejszych polskich pisarzy XIX wieku.

“Takie Kniaziów kochanie! — O! biada nam biada!

Jeśli z niska wyszedłszy podlecim wysoko —

Kniaź orzeł nas uniesie, gdzie nie dojrzy oko —

Kniaź orzeł tam zostanie — dziewczyna upada —

Na cóż mi było kazać kochać ciebie?

I na co brać mnie było z spokojnego domu?

Znalazłbyś równą sobie na kniaziowskiém niebie,

I żył z nią tak szczęśliwy! bez troski, bez sromu!

Jam biedna! Nie myśl Kniaziu, że gdym tobie cała,

Siebie i duszę swoją i życie oddała —

Żem z sukniami, kobiécy wstyd z siebie zrzuciła? —

O! nie — i ja się wstydzę! — Gdy twoi dworzanie —

Szydzą, wskazując moje kozacze ubranie; —

Krew mi się pali w sercu, w ziemię bym się skryła,

Lub gdy wieczorną porą, do twojéj komnaty

Idę, a oni w kącie zasiadłszy na czaty —

Wołają za mną — A dokąd kozacze? —

Myślisz że się nie wstydzę, że wówczas nie płaczę?”

Fragment

Śluby Panieńskie Aleksander Fredro

Sluby Panienskie - Śluby Panieńskie	Aleksander Fredro

Śluby Panieńskie Aleksander Fredro

Aniela i Klara, piękne młode panny, składają sobie nietypową obietnicę: nigdy nie wyjść za mąż i do końca życia skazywać mężczyzn na cierpienie swoją obojętnością. W dziewczętach zakochują się Gustaw i Albin – te jednak konsekwentnie odprawiają ich z kwitkiem. Obezwładniony uczuciem Gustaw tak łatwo się nie poddaje. Snuje intrygę, wskutek której obie panny niebawem zmienią swoje nastawienie.

Dramaty Wesele Komedia próżności Do ostatniej chwili Elias Canetti

Dramaty Wesele Komedia proznosci Do ostatniej chwili - Dramaty Wesele Komedia próżności Do ostatniej chwili	Elias Canetti

Dramaty Wesele Komedia próżności Do ostatniej chwili Elias Canetti

Wszystkie trzy zaprezentowane tu po raz pierwszy w języku polskim dramaty Eliasa Canettiego układają się więc w swoistą całość. Choć powstawały w różnych okresach i z odmiennych pobudek, łączy je swoisty rozrachunek ze społeczeństwem czy raczej z mechanizmami ujawniającymi się pomiędzy władzą, masą a jednostką. To zbliża dramaturgię noblisty do jego utworów prozatorskich i głównych tematów, jakie poruszał już od wczesnych lat trzydziestych XX wieku. Mimo upływu lat jego teksty zdają się coraz bardziej zyskiwać na aktualności, autor zaś swą intuicją i stawianymi diagnozami znacząco wyprzedzać własną epokę.

Szewcy Stanisław Ignacy Witkiewicz

Szewcy - Szewcy	Stanisław Ignacy Witkiewicz

Szewcy Stanisław Ignacy Witkiewicz

Wśród szewców panuje niezadowolenie z trudów wykonywanej pracy. Czują się wykorzystywani przez bogatsze grupy społeczne, których przedstawicielem jest Robert Scurvy i jego poplecznicy. Postawa szewców prowadzi do buntu, a następnie do rewolucji. Konflikty zaczynają się piętrzyć i dotykać także wewnętrzne środowisko buntowników. Tam, gdzie zaczyna się władza, kończą się sojusze i wspólnoty.

Stanisław Ignacy Witkiewicz w groteskowym dramacie przedstawia katastroficzną (a jednocześnie proroczą) wizję upadku społeczeństwa. Piętnuje osłabienie relacji międzyludzkich i wykorzystywanie ich do celów jednostki. Dramat Witkacego powstawał w pierwszej połowie lat 30. XX wieku, a ukazał się dopiero pod koniec II wojny światowej w 1948 roku.